Στιγμιότυπα Μνήμης

By George, October 16, 2014

mem·o·ry
n. pl. mem·o·ries
1. Something remembered
2. Biology: Persistent modification of behavior resulting from an animal’s experience.

Τί παίζει λοιπόν με τις αναμνήσεις που έχει ο καθένας μέσα στο κεφάλι του και τον τρόπο με τον οποίο αυτές συμπεριφέρονται; Σίγουρα έχεις κ εσύ μέσα στο κεφάλι σου αρκετές στιγμές που για κάποιο λόγο ξεχωρίζουν περισσότερο από τις υπόλοιπες. Μπορεί να είναι πάρα πολύ χαρούμενες, μπορεί να είναι γλυκόπικρες ή μπορεί να είναι τόσο πικρές σα να μασάς κόκκους καφέ. Αλλά για κάποιο λόγο, το μυαλό διαλέγει να τις κρατάει ζωντανές περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, να τις εγείρει από τον ύπνο τους στο ασυνείδητο και να τις προβάλλει μπροστά στα μάτια σου, μόλις οι αισθήσεις διεγείρουν το μυαλό με τον κατάλληλο τρόπο. Η μυρωδιά του καφέ και οι βόλτες σε γνώριμα μέρη αποτελούν συνηθισμένους “μπανάλ” τρόπους για να ξυπνούν μέσα σου οι πιο περίεργες των αναμνήσεων, στιγμές που δεν έχουν τίποτε ιδιαίτερο και όμως είναι είναι αποθηκευμένες και έτοιμες για πιστή αναπαραγωγή.

Το φαινόμενο έχει προφανώς αναλυθεί κατά πολύ: Οι Brown και Kulik το 1977 υπέθεσαν την ύπαρξη ενός μηχανισμού μνήμης ο οποίος ενεργοποιείται και καταγράφει με ακρίβεια στιγμές, μόνο αν τα “επίπεδα” έκπληξης ή συναισθηματικής φόρτισης ξεπεράσουν ένα κατώφλι. Αργότερα ωστόσο δείχθηκε ότι και αυτά τα στιγμιότυπα μνήμης αλλοιώνονται με το πέρασμα του χρόνου ενώ ο άνθρωπος που τις ξαναζεί είναι πεπεισμένος ότι συνέβησαν έτσι ακριβώς όπως τις θυμάται.

Ο δεύτερος ορισμός υποθέτει κάτι πολύ συγκεκριμένο για τις μνήμες: Ότι με αυτές μπορούν να συμβούν μόνιμες τροποποιήσεις στη συμπεριφορά του καθενός.  Και το ερώτημα πλέον είναι το εξής: Αφού τα στιγμιότυπα μνήμης είναι οι πιο έντονες αναμνήσεις μας, ενώ ταυτόχρονα αλλοιώνονται με τον ίδιο ρυθμό που αλλοιώνονται και οι υπόλοιπες μνήμες, μπορούμε ή δεν μπορούμε να υποθέσουμε ότι τα στιγμιότυπα μνήμης επηρεάζουν τη μελλοντική μας συμπεριφορά;

Πολύς κόσμος είναι πεπεισμένος ότι άλλαξε με βάση τέτοιες αναμνήσεις και ορίζει αυτές τις στιγμές της ζωής του ως σημεία καμπής. Μήπως τελικά όμως αυτό είναι πλάνη; Μήπως δεν υπάρχουν τέτοια κρίσιμα σημεία; Ή μήπως το ότι νομίζουμε ότι τα σημεία είναι κρίσιμα και το ότι επιλέγουμε να τα ξαναζούμε και να τα σκεφτόμαστε είναι αυτό που, σε δεύτερο χρόνο, μας καθορίζει;

 

 

What do you think?

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.